BAS+  BOUWEN AAN EEN ADAPTIEVE SCHOOL

EEN CERTIFICERINGSPROGRAMMA ADAPTIEF ONDERWIJS bestemd voor schoolteams

Bouwen aan een adaptieve school!

Het BAS+ project geeft inhoud aan onze schoolvisie en creëert mogelijkheden om op een gestructureerde en integrale manier met onze onderwijsontwikkeling bezig te zijn. Dat komt doordat BAS+ is gebaseerd op teamleren. Door samen te denken en te praten over adaptief onderwijs en het vastleggen van afspraken scheppen we duidelijkheid.
Deze werkwijze waarbij niet alles van tevoren vast staat garandeert snel draagvlak. Omdat BAS+ rekening houdt met de mogelijkheden en beperkingen van onze leerkrachten bij het omgaan met verschillen tussen leerlingen, zorgt het project bij voorbaat voor een grote kans van slagen. BAS+ is een realistisch uitvoerbaar project. Geen vage theoretische bespiegelingen, waarbij de vertaalslag naar de praktijk zelf moet worden uitgevoerd.
Maar een stapsgewijs opgebouwd geheel van gewenste en praktisch uitvoerbare leerkrachtvaardigheden. Dit alles op basis van wetenschappelijk onderzoek en "good-practice". Het denken over adaptief onderwijs stoelt op de ideeën van Luc Stevens.
De innovatiestrategie is gebaseerd op het gedachtegoed van Michael J. Fullan.
Daarnaast zijn veel werkvormen die worden toegepast afgeleid van Peter Senge en zijn opvattingen over de lerende organisatie.

 Voor onze school betekent dit dat

· Teamvorming het hele project doordrenkt

· De opbouw in kleine stappen voor de leerkrachten gemakkelijk te behappen valt

· Per jaar het programma vastgesteld wordt zodat de werkdruk beheersbaar blijft

· De output van elke stap meestal meteen in de school zichtbaar wordt waardoor er sprake zal zijn van succeservaringen

· De uitwerking vorm krijgt middels samenwerkend leren, leerkrachten steunen    elkaar

· Klassenobservaties, gebaseerd op positieve feedback, het zelfvertrouwen    bevorderen

 
Hoe werkt BAS+?

Bouwen aan een adaptieve school kan niet zonder bouwtekening. Er zijn zeven ontwikkelingslijnen die samen het bouwwerk vorm geven. Elke lijn wordt vervolgens onderverdeeld in op elkaar gestapelde cellen. Zie onderstaand schema. Deze cellen worden tijdens het project één voor één geopend. We verkennen eerst de inhoud en bespreken deze. Vervolgens gaan we zaken uitvoeren en oefenen. Daarna maken we samen schoolbrede afspraken over de verbeteringen die we gaan doorvoeren. Maar dan zijn we er nog niet.
De afspraken worden schriftelijk vastgelegd in een document en deze documenten worden geborgd in een kwaliteitskalender. Tijdens de jaarlijkse bor-gingsmomenten kan de school zelf bepalen of de gemaakte afspraken bijgesteld moeten worden.
Zo kunnen er gemeenschappelijke afspraken gemaakt worden over hoe de school omgaat met leerlingen met gedrag- en leerproblemen om een doorgaande schoollijn te ontwikkelen. Uiteindelijk kan de school als lerende organisatie zelfstandig innoveren vanuit én op grond van het eigen kwaliteitssysteem.

 
Met BAS bouwt het team zeven ontwikkelingslijnen:

1. Structuur

Structuur is een belangrijke basis voor onderwijsleeractiviteiten. In BAS+ wordt structuur

vanuit 2 perspectieven bekeken:

· De inrichting en aankleding van de school, de klas en het plein: Uit onderzoek blijkt namelijk dat kinderen zich positiever gaan gedragen als ze zich in een veilig toegankelijke leerruimte bevinden.

· Vanuit het voorspelbaar handelen van de leraar.

2. Interactie

Interactie is een volledig herziene en uitgebreide ontwikkelingslijn dat de verschillen in interactieprocessen in kaart brengt. Interactie vindt plaats:

· tussen de leerkrachten en de individuele leerling,

· tussen de leerkracht en een groep leerlingen/ klas &

· tussen de leerkracht en ouders

Vanuit de basiscommunicatie van de leraar zoekt de school naar de doorgaande lijn bij de schriftelijke correctie en de beoordeling van het werk van een leerling, de ontwikkeling van een positief zelfbeeld van de leerling (attributie) en het werken met portfolio’s. Het gaat ook over het helpen en corrigeren van leerlingen in kwetsbare situaties, het welbevinden van het kind en over de sfeer in de groep.

3. Zelfstandige leerhouding

Binnen adaptief onderwijs staat een zelfstandige leerhouding van de leerlingen centraal. De leerhouding van leerlingen wordt positief beïnvloed zodra zij zich actief bezig houden met hun eigen leerproces. Omgaan met regels en afspraken, tijdsbewustzijn en planning begeleidt leerlingen in het zelfstandig leren. Zelfstandig leren bereidt de leerlingen voor op het zelfgestuurd leren. Zo kunnen zij zelfstandig de leerstof eigen maken en zelf inschatten wanneer zij extra hulp nodig hebben van de leraar.

4. Instructie

De instructies van de leraren zijn belangrijk voor de motivatie en de succeservaring van de leerling. Om adaptief onderwijs te realiseren is de inhoud en organisatie van het instructieproces op onze school van belang. Als je de leerkrachten traint op instructie en organisatievaardigheden dan leer je hen met de toenemende verschillen tussen de leerlingen om te gaan. Zo ben je een stap dichter bij adaptief onderwijs! De leraren worden bijvoorbeeld getraind om instructietijd met leerlingen effectief te benutten, met kerndoelen en differentiatie om te gaan en leren diverse instructiemodellen te gebruiken in de klas.

5. Samenwerkend leren

Samenwerken is een vaardigheid waar veel vraag naar is in de huidige samenleving. Samenwerken is binnen de visie van adaptief onderwijs een voorwaarde om van en met elkaar te leren in verschillende situaties. Bijvoorbeeld bij het inoefenen en bij het zelf-ontdekkend leren in heterogene en in homogene groepen, in tandems en in tafelgroepen en soms klasdoorbrekend als het om tutorleren gaat.

6. Planningssysteem

Het planningssysteem beïnvloedt de zorgstructuur van de school. Met het planningssysteem kan de school maatregelen nemen om de leerlingenzorg af te stemmen op de groei- en ontwikkelingsmogelijkheden van de leerlingen. Als de school de begeleiding van het groei- en ontwikkelingstraject van uw leerlingen bij de instroom goed organiseert dan kan het strategische plan over het inhoudelijke leeraanbod hierop worden afgestemd.

7.Teamleren

Het teamleren gaat uit van de school als lerende organisatie. Een organisatie, die openstaat voor het vermogen van het schoolteam om kennis en ervaring met elkaar te delen en daarvan te leren. Het teamleren is de basis van BAS +. Teamleren is een absolute voorwaarde. Zonder teamleren blijft het vermogen om passend onderwijs te bieden aan leerlingen een moeilijke opgave.